نگاهی به کتاب «حماسه امام علی (ع)»: عظمت امیرمومنان در منظومه اندیشمند مسیحی

 

از میان اندیشمندان مسیحی «جورج شکّور» یکی از بزرگان جهان مسیحیت است که عظمت امیرمومنان علی علیه‌السلام بر او تجلی کرده و در منظومه خود «حماسه امام علی علیه‌السلام» به زوایای زندگی آن حضرت پرداخته است.

 

به گزارش روابط عمومی دفتر نشر فرهنگ اسلامی، پیشوایان الهی تنها به یک دین و مذهب تعلق ندارند بلکه پیام آنها جهان شمول و از آن همه‌ انسان‌ها است. وجود مقدس امیرالمومنین علی علیه‌السلام از جمله‌ شخصیت‌هایی است که علاوه بر شیعیان که دل در گرو محبت او دارند، ستایش بزرگان سایر مذاهب اسلامی را برانگیخته و دامنه مهرورزی نسبت به او، ذهن و زبان اندیشمندان مسیحی و دیگر ادیان را نیز در بر گرفته است. چه بسیارند نویسندگان و شاعران مسیحی که در آثار خود علی علیه‌السلام را به ستایش نشسته و زبان به مدح و ثنای حضرت او گشوده‌اند.

از میان اندیشمندان مسیحی «جورج شکّور» یکی از بزرگان جهان مسیحیت است که عظمت امیرمومنان علی علیه‌السلام بر او تجلی کرده و در منظومه خود «حماسه امام علی علیه‌السلام» به زوایای زندگی آن حضرت پرداخته است.

شخصیت امیرالمومنین علی در طول تاریخ، مورد توجه و ستایش بسیاری از اندیشمندان مسلمان و مسیحی قرار گرفته است و شاعران و نویسندگان حق‌جوی و آزاده، فارغ از تعصبات دینی و مذهبی، از سر دلدادگی به مدح حضرت او زبان گشوده و آثاری گرانقدر از خود به یادگار گذاشته‌اند.

برخی از این بزرگان در قالب کتاب و برخی در منظومه‌های کوتاه و بلند، وجود مقدس امیر مومنان را ستوده و فضایل آن حضرت را برشمرده‌اند و در آثار خود، این حقیقت را متذکر شده‌اند که علی تنها به مسلمانان و شیعیان تعلق ندارد؛ بلکه حضرت او از آن همه انسان‌هاست و همگان از خورشید وجود او نور می‌گیرند.

جورج شکور منظومه ملحمه الامام الحسین را در سال ۲۰۰۱ منتشر کرد. این منظومه با عنوان حماسه امام حسین به زبان فارسی و انگلیسی و فرانسه ترجمه شده است. وی می‌گوید که هرگاه برای امام حسین اثری نوشته یا درباره او مطلبی خوانده، احساس عزت داشته است. او امام حسین را پدر هر مقاومت شریف از جمله مقاومت لبنان می‌داند.

مولف این کتاب پس از منظومه ملحمه الامام الحسین، منظومه ملحمه الامام علی را در سال ۲۰۰۷م، و منظومه ملحمه الرسول را در سال ۲۰۱۰م، منتشر کرد. شگور در کتاب ملحمه الامام علی زندگی امامت از ولادت تا شهادت را با بیانی شیوا و زبانی فاخر سروده است و از آنجا که خود از روحیه‌ای حماسی برخوردار بوده، به خوبی توانسته است در این کتاب با واژگانی پرهیمنه و پر جلال، تصویرهای حماسی بدیعی خلق کند.

جورج شکور در منظومه خود، پیوسته درصدد حماسه سرایی بوده؛ اما جابه‌جا و استادانه، از عنصر عاطفه در کنار حماسه بهره جسته و با به کارگیری واژگان متنوع در شعر خود، احساس‌های رنگارنگ آدمی را تحت تاثیر قرار داده است. وی در بیان حالات پیامبر و حضرت علی در لیله المبیت، علاوه بر روح حماسی خواننده، عواطف رقیق انسانی او را هم مد نظر دارد.

وجود چند منظومه حماسی در ادبیات معاصر عرب که موضوع آن شخصیت علی(ع) است و اینکه سرایندگان این حماسه‌ها مسیحی هستند -مانند منظومه حماسی که جورج شکور در آن به زوایای مختلف زندگی امیرالمومنین علی پرداخته است- از نکات حایز اهمیت و تامل برانگیز است و نشان عظمت علی‌بن ابیطالب از یک سو و انصاف سرایندگان این منظومه‌ها از سوی دیگر را با خود دارد.

در بخش سخن مترجم این کتاب آمده است: «جبران خلیل جبران (۱۸۸۳ تا ۱۹۳۱)، نویسنده و هنرمند نامدار مسیحی که کتاب پیامبر او شهرتی جهانی دارد، در جایی می‌گوید: «این عظمت و بزرگی علی‌بن ابی طالب بود که باعث شهادت او شد. عرب مقام رفیع او را درک کرد؛ اما ایرانیان به شناخت او روی آوردند و توانستند گوهر را از سنگریزه تمیز دهند. او مانند همه پیام آوران الهی که در میان قوم خود ناشناخته‌اند، پیش از آنکه رسالت خود را به انجام رساند، رخت از جهان بر بست.

جورج جرداق (۱۹۳۱ تا ۲۰۱۴)، شاعر و نویسنده بزرگ لبنان، شخصیت مسیحی دیگری است که کارنامه خود را با مهرورزی به علی مزین کرده و کتاب گرانسنگ امام علی؛ صوت العداله الانسانیه اثر جاودانه اوست. جورج جرداق تربیت شده برادر بزرگتر خود، فواد جرداق (۱۹۱۰ تا ۱۹۶۵) است و هم او بود که برادر کوچکتر خود، جورج، را با شخصیت امام علی و کتاب نهج‌البلاغه آشنا کرد. بولس سلامه (۱۹۰۲ تا ۱۹۷۹)، نویسنده و شاعر دیگری از خیل مسیحیان لبنان است که دل در گرو محبت پیامبر اسلام و اهل بیت او داشت و این ارادت و عشق در ملحمه الغدیر و مقتل امام حسین که از او به یادگار مانده است، دیده می‌شود. او تشیع را مرامی انسانی و جهانی می‌داند.»

کتاب «حماسه امام علی(ع)» نوشته جورج شکور، با ترجمه مهدی امین‌فروغی، در ۱۵۰ صفحه و با قیمت ۳۸۰۰۰ تومان از سوی دفتر نشر فرهنگ اسلامی روانه بازار نشر شده است.